ลูกชอบวิ่งเล่นและเล่นกีฬามากกว่าอ่านหนังสือ พ่อแม่ชวนให้อ่านอย่างไรไม่ให้ฝืน
24 ตุลาคม 2569

ลูกเตะบอลได้ทั้งเย็นแต่เปิดหนังสือได้ไม่ถึงห้านาที ต้องห่วงไหม พ่อแม่ที่เพิ่งเริ่มปูพื้นการอ่านให้ลูกแทบทุกบ้านเคยสงสัยเรื่องนี้ ข่าวดีคือเด็กที่รักการเคลื่อนไหวไม่ได้เกลียดหนังสือ เขาแค่ยังไม่เจอหนังสือที่พูดภาษาเดียวกับเขา
เริ่มจากเรื่องที่ลูกรักอยู่แล้ว
เด็กที่เล่นฟุตซอลทุกเย็นมักมีคำถามเต็มหัว ทำไมสนามเล็กกว่าฟุตบอล ทำไมลูกบอลเด้งน้อยกว่า ต้องใส่อุปกรณ์อะไรบ้าง คำถามเหล่านี้คือประตูสู่การอ่าน ลองชวนกันหาคำตอบ เช่น นั่งอ่าน ความจำเป็นของอุปกรณ์ป้องกันหน้าแข้งในสนามฟุตซอล ด้วยกัน แล้วให้ลูกเล่าต่อว่าเพื่อนในทีมใส่กันอย่างไร
หนังสือกติกากีฬาฉบับภาพ หนังสือเล่าเรื่องการแข่งขันสำหรับเด็ก หรือนิตยสารกีฬาก็นับเป็นการอ่านเต็มตัว ไม่จำเป็นต้องเริ่มจากวรรณกรรมเยาวชนเสมอไป
อ่านช่วงสั้นๆ หลังเล่นเหนื่อย
อย่าให้หนังสือกลายเป็นคู่แข่งของเวลาเล่น ถ้าลูกต้องเลือกระหว่างลงสนามกับนั่งอ่าน หนังสือแพ้ทุกครั้ง ช่วงที่เหมาะกว่าคือหลังอาบน้ำ ตอนร่างกายเหนื่อยและอยากนั่งนิ่งๆ สักพัก อ่านด้วยกันสิบนาทีก็พอ แล้วหยุดตอนที่ลูกยังอยากรู้ต่อ
ให้หนังสือมีประโยชน์ในสนามจริง
เด็กสายกีฬาชอบสิ่งที่เอาไปใช้ได้ทันที ถ้าหนังสือมีภาพการวางตำแหน่งหรือวิธีฝึกง่ายๆ ลองให้เขาเอาไปทดลองกับเพื่อนในวันรุ่งขึ้น พอเห็นว่าอ่านแล้วเล่นดีขึ้น หนังสือจะกลายเป็นอุปกรณ์ชิ้นหนึ่งของเขา
เด็กบางคนชอบทั้งกีฬาและจักรยานหรือรถ ความสนใจเรื่องกลไกก็ต่อยอดได้เหมือนกัน หนังสือภาพผ่าเครื่องยนต์และกลไกสำหรับเด็ก มักดึงความสนใจเด็กที่นั่งนิ่งยากได้ดี
ให้ลูกเห็นพ่อแม่อ่านด้วย
เด็กเลียนแบบสิ่งที่เห็นมากกว่าสิ่งที่ได้ยิน ถ้าพ่อแม่ดูการแข่งขันแล้วหยิบหนังสือหรือบทความกีฬามาอ่านต่อ ลูกจะเริ่มมองว่าการอ่านเป็นส่วนหนึ่งของการเป็นแฟนกีฬา แนวคิดเรื่อง การปลูกนิสัยอ่านให้อยู่กับครอบครัวในระยะยาว ใช้ได้กับเด็กทุกแบบ เพียงแค่เปลี่ยนเนื้อหาให้ตรงกับความชอบของแต่ละคน
เมื่อโตขึ้น ค่อยขยับไปสู่เรื่องเล่า
พอเข้าวัยรุ่น เด็กที่ชอบความเร็วและการแข่งขันมักเข้ากับนิยายที่มีการเดินทาง ภารกิจ และจังหวะเร็ว ลองดู แนวทางเลือกนิยายผจญภัยที่ดึงวัยรุ่นให้อ่านจนจบเล่ม แล้วให้ลูกเป็นคนเลือกเองจากตัวเลือกที่พ่อแม่คัดมาสักสองสามเล่ม
ก่อนเริ่ม ลองจำสามข้อนี้ไว้
- ใช้ความชอบเรื่องกีฬาเป็นประตูแรก หนังสือกีฬาและกติกาก็นับเป็นการอ่าน
- อ่านสั้นๆ หลังเล่นเหนื่อย ไม่แย่งเวลาลงสนาม และหยุดตอนลูกยังอยากรู้ต่อ
- ให้ลูกเห็นว่าการอ่านใช้ได้จริง และเห็นพ่อแม่อ่านเป็นตัวอย่าง